Bệnh viện Sức khỏe Tâm Thần Quảng Ninh

https://benhvientamthanquangninh.vn

Ma túy tổng hợp

Ma túy đá (methamphetamine) là một trong những loại ma túy tổng hợp, được giới sử dụng nhiều trong thời gian gần đây. Đây là loại ma túy gây nghiện mạnh cũng như gây ra các rối loạn tâm thần như hoang tưởng, ảo giác, rối loạn hành vi, gây gổ, kích động,... Sử dụng ma túy đá là con đường gần nhất đưa người dùng đến bệnh viện tâm thần.

MA TÚY TỔNG HỢP


I. Một số khái niệm về ma tuý:

- Chất ma túy: là chất hướng thần và nhóm chất gây nghiện, bất hợp pháp theo quy định quốc tế và từng nước. Các chất ma túy bao gồm: ma túy tự nhiên (thuốc phiện, cần sa dạng lá…) bán tổng hợp (heroin…) và tổng hợp.

- Chất ma túy tổng hợp gồm: Các chất dạng thuốc phiện: methadon, bupropion….; các chất dạng amphetamine (ATS): methamphetamin, MDMA…., và nhiều chất khác: cocain….

- Chất dạng amphetamine, gồm:

1. Ma túy đá (Methamphetamine, Ice, meth,...): Đây là loại ma túy tổng hợp được giới trẻ dùng nhiều hiện nay. Là loại chất kích thích thần kinh trung ương gây ảo giác, dùng qua đường hút, hít, chích (thường hút qua bình nước, hút qua tẩu, ục). Hậu quả ngắn hạn: tăng huyết áp, tăng nhịp tim, tăng thân nhiệt, co giật, hôn mê, tử vong (khi dùng liều cao), hành vi tình dục nguy hiểm. Hậu quả lâu dài: gây nghiện nặng, suy kiệt, tổn thương tĩnh mạch, bệnh ngoài da, hư răng, đột qụy, rối loạn tâm thần (ảo giác, hoang tưởng bị hại, rối loạn hành vi, hung hăng, thô bạo, mệt mỏi, trầm cảm, lo âu, chán ăn, mất ngủ, mất trí nhớ,....).

2. Thuốc lắc (MDMA, Ecstasy): hay dùng trong vũ trường, quán bar.

            Là loại chất kích thích thần kinh trung ương gây ảo giác, dùng qua đường uống, nuốt. Hậu quả ngắn hạn: tăng huyết áp, tăng nhịp tim, tăng thân nhiệt, co giật, hôn mê, tử vong (khi dùng liều cao), mất cảm giác muốn ăn. Hậu quả lâu dài: gây nghiện nặng, rối loạn tâm thần (ảo giác, hoang tưởng bị hại, rối loạn hành vi, mệt mỏi, trầm cảm, lo âu, chán ăn,....), tổn thương não, thận, phổi, suy kiệt, gây quái thai khi người mẹ sử dụng trong quá trình mang thai,...

3. Ketamine: Special K, Ke,… : cũng được giới trẻ dùng nhiều

            Là chất gây mê dùng đường chích, hít và hút (thường hít qua đường mũi). Ketamin gây trạng thái huyền ảo, thay đổi nhận thức, gây ra các ảo giác. Liều  ngộ độc gây giảm khả năng chú ý, hiểu biết và trí nhớ. Nặng hơn có thể mê sảng, quên, trầm cảm, giảm vận động, cao huyết áp và bệnh lý hô hấp trầm trọng.

 4. Lysergic Acid Diethylamide (LSD): chất gây ảo giác

            Sau khi dùng, LSD sẽ gây giãn đồng tử, sốt, tăng nhịp tim, huyết áp, vã mồ hôi, không ăn ngủ được, run rẩy, tê cóng, khô miệng và nôn ói. Tác dụng kéo dài về tâm thần là các triệu chứng loạn thần và rối loạn nhận thức, ảo giác, dân chơi gọi là “flashbacks”. Có khi đột ngột gây hấn, có ý tưởng hoang tưởng, ảo thị, ảo thanh, khó ngủ từng đợt. Kích thích, nói nhiều, tăng hoạt động, ăn ít, gây nghiện.

II. Ma túy đá (methamphetamine)

            Ma túy tổng hợp nói chung, “ma túy đá” nói riêng, hiện nay một bộ phận giới trẻ rất thích, ưa chuộng sử dụng. Nhiều trường hợp cho rằng, sử dụng loại ma túy này là sành điệu, đẳng cấp và các chất này không nghiện. Tuy nhiên, nhận thức như vậy là không đúng và rất nguy hiểm. Nếu sử dụng nhiều lần sẽ gây nghiện và một khi đã nghiện thì vô cùng khó cai.

            Hiện nay, trên thế giới chưa có phác đồ điều trị đối với những người nghiện ma túy tổng hợp, mới chỉ có hướng dẫn điều trị các rối loạn tâm thần do sử dụng ma túy tổng hợp gây nên và nó cũng chỉ là điều trị triệu chứng.

            Người sử dụng 'đá' thường xuyên sẽ bị các triệu chứng như: mất ngủ, rối loạn hệ thống thần kinh, loạn thị, suy nhược cơ thể, giảm sức đề kháng. Nếu người sử dụng 'đá' liều cao sẽ rất dễ có nguy cơ đột quỵ do hiện tượng thiếu máu não, tăng nhịp tim, tăng huyết áp, co giật, tăng thân nhiệt, suy gan, suy thận cấp, hôn mê và tử vong.

Giai đoạn nghiêm trọng sẽ dẫn tới hoang tưởng ảo giác, lo sợ, bị kích động, lên cơn loạn thần hay các triệu chứng dễ nhận thấy như ảo thị, ảo giác như môi khô, mắt đỏ, đi loạng choạng, nói một mình, sợ bị đuổi đánh, sợ có người theo dõi.Giai đoạn nghiêm trọng sẽ dẫn tới hoang tưởng ảo giác, lo sợ, bị kích động, lên cơn loạn thần hay các triệu chứng dễ nhận thấy như ảo thị, ảo giác, gây môi khô, mắt đỏ, đi loạng choạng, nói một mình, sợ bị đuổi đánh, sợ có người theo dõi.

Những phản ứng này rất dễ dẫn tới các hành vi nguy hiểm như phóng xe nhanh gây tai nạn, cào rách mặt mũi, đánh chém nhau, thậm chí phi người từ trên cao xuống đất.            “Ma túy đá” ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thần kinh, gây cho con người ảo giác, hoang tưởng. Những ảo giác, hoang tưởng này chi phối cảm xúc, hành vi của những người sử dụng và gây ra tình trạng “phê đá, ngáo đá”. Họ luôn nghĩ rằng, có người đuổi đánh, chém giết mình,… hoặc cho rằng mình là chim hoặc đang lái máy bay…. Vì vậy, những đối tượng này thường xuất hiện tư tưởng theo kiểu tự vệ, “chủ động” tấn công lại những người xung quanh mình. Vì vậy mà gần đây, rất nhiều đối tượng “ngáo đá” đã phạm tội, thậm chí phạm tội đặc biệt nghiêm trọng như tấn công những người xung quanh, giết người,….

 

Mức độ nhẹ

Mức độ trung bình

Mức độ nặng

Sảng khoái 

Kích thích 

Tăng thân nhiệt

Tăng tỉnh thức 

Hoang tưởng 

Toan chuyển hóa

Nghiến răng 

Ảo giác 

Tiêu cơ vân

Thay đổi tính tình 

Vã mồ hôi

Suy thận cấp

Nhịp nhanh 

Đau bụng 

Tăng kali máu

Tăng HA 

Hồi hộp trống ngực 

Giảm HA

 

Đau ngực 

DIC, tử vong

Tác giả: Ths Vũ Minh Hạnh

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây